mercredi 1 avril 2026

A.I. trong y tế

Nghe nói đến AI (robot thông minh nhân tạo) bạn dễ hình dung ra những con robot lạnh lùng cầm kim tiêm chạy vòng vòng khắp bệnh viện. Khác với phim viễn tưởng, công nghệ AI dễ thương hơn nhiều, chúng đang hiện diện như một người trợ lý thầm lặng nhưng siêu việt.
Sự tham gia của AI đang định hình lại ngành y tế toàn cầu. Điều quan trọng nhất là sự kết hợp giữa “bộ não” AI và trái tim nhiệt huyết của bác sĩ sẽ cứu muôn vạn sinh linh, bệnh nhân được chẩn đoán chính xác hơn, điều trị nhanh hơn và chi phí thấp hơn…





Bác sĩ AI


Trong vài năm gần đây, trí tuệ nhân tạo (AI) đã trở thành một trong những công nghệ có ảnh hưởng lớn đến tất cả các ngành nghề, trong đó có y tế.

AI có thể làm gì trong bệnh viện?

Trước đây, bác sĩ X-quang (radiologist) dùng mắt để tìm kiếm các dấu hiệu bất thường. AI có thể “đọc” một tấm phim X-quang hay một bản quét CT và lập tức trích xuất hàng trăm đặc trưng mà mắt người không thấy được như độ nhám bề mặt khối u, phân bố đậm độ pixel. Những dữ liệu này giúp dự đoán được khối u lành tính hay ác tính để bác sĩ quyết định bước tiếp theo.

Nếu “nó” phát hiện dấu hiệu cần cấp cứu như xuất huyết não (intracranial hemorrhage) hay tràn khí màng phổi (pneumothorax), nó sẽ “nhắc” bác sĩ ngay lập tức.

Bác sĩ có thể mệt mỏi sau một ca trực đêm. AI thì không. Nó đóng vai trò double-check (kiểm tra kép), bảo đảm không bỏ sót những chi tiết dầu là nhỏ nhất. Nó đo kích thước khối u, tính toán thể tích não hay độ hẹp mạch máu với độ chính xác gần như tuyệt đối.

Bác sĩ sẽ có thêm thời gian để tổng hợp thông tin và đưa ra phương cách điều trị thích hợp nhất. Ngoài việc trợ giúp việc chẩn đoán bệnh, phân tích hình ảnh film X-Quang, AI còn có thể “điều chế” thuốc mới, hoặc “sản xuất” thuốc phù hợp cho từng người. Ví dụ, một viên thuốc chống cao máu 10 mg được phân phát đều cho người 50 tuổi đến 90 tuổi, dầu trọng lượng và chiều cao, bệnh sử khác nhau. Vừa lãng phí thuốc và không có hiệu quả cao. AI sẽ “bào chế” lượng thuốc thích hợp với thể trạng từng người. Viên thuốc có thể là 15 mg cho người này hoặc chỉ 6.5 mg cho người khác.

Nhờ AI, hệ thống vận hành trong ngành y tế trở nên nhanh hơn, chính xác hơn và tiết kiệm hơn.







“Tài” chẩn bệnh


Điều mà các chuyên gia công nhận là AI chẩn ra bệnh sớm hơn và chính xác hơn bác sĩ. Không phải “nó” giỏi hơn bác sĩ mà “nó” có ba lợi thế so với con người:

Một bác sĩ nhiều lắm thì trong đời có thể xem vài chục nghìn bức chụp X-Quang. Nhưng AI có thể đọc hàng triệu tấm phim trong tích tắc, nhờ vậy “nó” dày dạn “kinh nghiệm” hơn cả những bác sĩ lão luyện.

“Nó” không bị mệt mỏi hoặc thiên kiến, một bác sĩ làm việc nhiều giờ căng thẳng, hoặc có chuyện riêng phân tâm có thể gây ra xao lãng và sai sót.

Nhiều thân nhân trách móc bác sĩ vì không cảnh báo ung thư sớm. Thực ra một khối u ung thư giai đoạn đầu chỉ vài milimet, mắt thường rất khó nhận ra. Tuy nhiên, AI có thể tìm ra được rất nhanh để “méc” cho bác sĩ.

Cũng nhờ tính chất này, AI có thể phát hiện khối u ung thư phổi trong ảnh CT nhanh hơn bác sĩ. AI nhận diện chính xác dấu hiệu ung thư vú rất sớm từ hình ảnh chụp nhũ ảnh.

AI phân tích ảnh võng mạc để phát hiện sớm bệnh tiểu đường.



Hiện nay nhiều bệnh viện hiện đang sử dụng các hệ thống AI, nó có thể phụ giúp xem xét hàng triệu bệnh án trong vài giây, điều mà không con người nào có thể làm được.

Hỗ trợ bác sĩ

AI không thay thế bác sĩ, nhưng OK để làm “trợ lý thông minh” và đắc lực cho bác sĩ, giúp bác sĩ chẩn bệnh nhanh hơn, chính xác hơn, bớt stress hơn. AI có thể phân tích hồ sơ bệnh án, xem xét kết quả xét nghiệm, so sánh với các nghiên cứu y khoa mới nhất và gợi ý phương pháp điều trị tối ưu.

Một số hệ thống AI đã được thử nghiệm để hỗ trợ điều trị ung thư, tim mạch, đột quỵ…

AI từng bước đang thay đổi nghề bác sĩ, trong nhiều thập niên, nghề bác sĩ được xem là một trong những nghề đòi hỏi trí nhớ, kinh nghiệm và sự tập trung cao nhất. Một bác sĩ giỏi phải đọc hàng nghìn hồ sơ bệnh án, cập nhật liên tục kiến thức y khoa mới và ra quyết định nhanh trong những tình huống sống còn.
Nhưng vài năm gần đây, khi trí tuệ nhân tạo (AI) trong lĩnh vực Artificial Intelligence và Medicine giúp bác sĩ làm việc nhẹ nhàng hơn, chính xác và hiệu quả hơn. Một số nghiên cứu cho thấy trong một số trường hợp, AI phát hiện ung thư sớm hơn bác sĩ vài tháng đến vài năm.




Đọc bệnh án

Mỗi bệnh nhân có lịch sử bệnh, kết quả xét nghiệm, thuốc đang dùng, tiền sử gia đình. AI có thể đọc và tổng hợp tất cả thông tin này chỉ trong nháy mắt, sau đó gợi ý cho bác sĩ bệnh nhân có nguy cơ bệnh tim, khả năng biến chứng, tránh dùng các loại thuốc có thể phản ứng lẫn nhau gây nguy hiểm.

Một điều ít ai biết là bác sĩ ở Mỹ dành 30 – 40% thời gian cho việc giấy tờ và lưu dữ liệu. AI có thể nghe cuộc trò chuyện giữa bác sĩ và bệnh nhân rồi tự động viết hồ sơ bệnh án, tóm tắt thông tin quan trọng. Sau đó tổng hợp để bác sĩ xem lại. Nhờ vậy bác sĩ có thể dành nhiều thời gian hơn cho bệnh nhân, thay vì dính vào màn hình máy tính.

Hỗ trợ phẫu thuật


Trong phòng mổ, AI hỗ trợ các robot phẫu thuật, hệ thống này giúp bác sĩ thực hiện ca mổ nhanh hơn với vết cắt nhỏ hơn, thao tác chính xác hơn, ít bị mất máu hơn, và giúp bệnh nhân hồi phục nhanh hơn.

Hiện nay robot đã được dùng rộng rãi trong phẫu thuật tim, phẫu thuật tuyến tiền liệt, phẫu thuật đường ruột v.v… Trước khi phẫu thuật, AI sẽ dựng mô hình 3D từ ảnh chụp CT hoặc MRI, thay vì bác sĩ phải tưởng tượng như trước. Bác sĩ có thể nhìn thấy rõ mạch máu, khối u và các cơ quan nội tạng rất chi tiết.

Tiếp theo, AI sẽ mô phỏng và chọn đường mổ (surgical simulation), cho phép bác sĩ mổ “nháp” trên máy tính cho quen tay, để sau đó chọn phương án tối ưu, cắt sạch khối u mà ít gây tổn thương cho các mô lành.

Song song, AI “đọc” dữ liệu từ tiền sử bệnh, nhóm máu, tuổi tác và kết quả xét nghiệm và báo cho bác sĩ những biến chứng có thể xảy ra như khó cầm máu, sốc thuốc để có sẵn phương án dự phòng.

Trong quá trình phẫu thuật nội soi, AI phân tích video và “tô màu” lên khối u cần cắt, đồng thời làm nổi bật (highlight) các mạch máu quan trọng hay dây thần kinh bị che khuất hoặc quá nhỏ để bác sĩ lưu ý. Nó giống như bác sĩ đang gắn một cái “Google Maps” bên trong cơ thể người.

Các cánh tay robot “lọc” hoàn toàn những run tay của bác sĩ. “Nó” có thể giúp bác sĩ cắt những vết cắt hoặc mũi khâu cực nhỏ, ở những góc chật hẹp với độ chính xác thần sầu. Ngoài ra, AI còn giữ vai trò “giám thị” khó tính, nó chong mắt xem, nếu bác sĩ mổ chệch khỏi mục tiêu hoặc có nguy cơ phạm vào vùng nguy hiểm, nó sẽ la chói lói, giống như chiếc máy báo khói nhà bạn.

Sau khi phẫu thuật AI sẽ liên tục cập nhật, phân tích nhịp tim, huyết áp, nhịp thở… nếu phát giác những thay đổi bất ổn sẽ báo động cấp kỳ cho y tá hoặc bác sĩ.

Đánh giá bác sĩ

Ngoài việc trợ tá cho bác sĩ, AI còn giữ vai trò “định giá” một bác sĩ. Nó sẽ “xem” lại toàn bộ video cuộc phẫu thuật để “chấm điểm” về độ chính xác, sai sót và cả tốc độ giải phẫu. Dữ liệu này được dùng làm tài liệu đào tạo cho các bác sĩ thực tập và nguy hiểm hơn, nó “báo” cho trưởng khoa hoặc ban điều hành của bệnh viện.

Nhờ AI, các ca đại phẫu đang ngày càng trở nên an toàn hơn, vết mổ nhỏ hơn và thời gian nằm viện của bệnh nhân được rút ngắn đáng kể, bệnh nhân phục hồi nhanh hơn, ít tốn tiền hơn.

AI sai, ai chịu?

Các chuyên gia đều đồng ý rằng AI không thể thay thế con người trong y khoa. Bởi vì một bác sĩ không chỉ chẩn đoán bệnh, kê thuốc mà còn đọc được cảm xúc của bệnh nhân, giải thích việc lựa chọn để điều trị tốt nhất và đưa ra quyết định đạo đức trong những tình huống khó xử. Vì vậy tương lai của y học không phải là bác sĩ AI mà bác sĩ (người) sử dụng AI để phục vụ cho người an toàn nhất, hiệu quả nhất, nhanh nhất, ít tốn kém nhất.

Nhưng lỡ nếu AI sai, ai chịu trách nhiệm?

Google Maps có thể nói là trùm thiên hạ về dẫn đường, nhưng chắc chắn đã có lần nó “dắt” bạn đi tầm bậy. AI trong y học cũng vậy, dầu nó có khả năng phân tích nhanh hơn con người gấp triệu lần, nhưng ai dám bảo nó sẽ không phạm sai lầm.

Nếu “nó” chẩn đoán sai, ai sẽ chịu trách nhiệm?


Tính đến thời điểm này, AI vẫn chỉ được coi là một công cụ hỗ trợ, không phải là một thực thể pháp lý. Vì vậy, trách nhiệm do bác sĩ và bệnh viện chịu. Bác sĩ vẫn là người đưa ra quyết định cuối cùng, AI chỉ “mách nước” mà thôi. Nếu AI báo là ung thư nhưng bác sĩ bỏ qua, bác sĩ vẫn là người chịu trách nhiệm, trong khi AI không hề được tăng lương hay lấy thêm vacation.

Ngoài ra chính bệnh viện phải bảo đảm rằng các hệ thống AI họ đang sử dụng đã được kiểm định, cập nhật và bác sĩ hoặc trợ lý đều đã được đào tạo bài bản để sử dụng. Nếu sai sót không đến từ nhận định của bác sĩ mà do lỗi software thì trách nhiệm thuộc về nhà máy sản xuất, lập trình. Do vậy các hệ thống này trước khi đưa vào sử dụng thường phải qua sự phê duyệt của các cơ quan như FDA (Mỹ) hay EMA (Châu Âu).

Nhiều công ty bảo hiểm y tế hiện nay đã bắt đầu cập nhật các điều khoản liên quan đến bác sĩ có sử dụng AI trong chẩn đoán hay điều trị hay không để tăng giảm giá cả.

Kết

Tóm lại dù AI có thông minh đến đâu, con người vẫn là lá chắn cuối cùng. Bác sĩ không thể dựa dẫm hoàn toàn vào “nó” hoặc đổ lỗi cho máy móc. Hiện nay, các hệ thống AI sử dụng trong y tế vẫn còn rất đắt đỏ. Trong tương lai, một bác sĩ có thể làm việc cùng với cả lố AI để phát hiện bệnh sớm hơn, điều trị hiệu quả hơn, giảm chi phí điều trị cho bệnh nhân và chính phủ.

Người ta dự báo, trong vòng 10 năm tới, AI có thể trở thành một “nhân vật” rất quen thuộc với bệnh nhân và nhân viên trong tất cả các bệnh viện.
TA
A.I. trong y tế - TRE Magazine

Anh Thư chuyển

dimanche 29 mars 2026

Viandes grillées - Aussi aromatiques que celles d'un restaurant, mais cuites sans charbon de bois. Diễm Na uy

 

La famille de Diễm adore la viande grillée, surtout au charbon de bois, mais ils ne peuvent en faire qu'en été. Pour préparer de délicieuses grillades sans charbon, Diễm a testé plusieurs recettes et a utilisé une friteuse à air chaud. Finalement, elle a trouvé une recette très simple et rapide qui donne à la viande grillée un parfum incroyable. Cette recette est délicieuse avec du riz, des vermicelles ou du pain. La viande est bien dorée, moelleuse et jamais sèche. Cuisinons ensemble cette recette de viande grillée avec Diễm ! 🌿

 Ingrédients : 

 1 kg d'épaule de porc 15 g de sucre (1 c. à soupe) 
 8 g de glutamate monosodique (facultatif) (2 c. à café) 
 1 g de mélange cinq-épices (1/2 c. à café) 
 2 g de levure chimique (1/2 c. à café) 
 20 g de sauce aux huîtres (1 c. à soupe) 
 40 g de lait concentré sucré (2 c. à soupe) 20 g de miel (1 c. à soupe)
 10 g de sauce chili (1/2 c. à soupe) 30 g de sauce de poisson (1 1/2 c. à soupe) 4 g de sauce soja foncée (1 c. à café) 
 30 g d'eau (2 c. à soupe) 12 g de vin cinq-épices (1 c. à soupe) 20 g d'échalotes 10 g d'ail 36 g d'huile végétale (3 c. à soupe)

 ◽️ Riz brisé 
400 ml de riz jasmin 320 ml d'eau ◽️ 
Sauce de poisson
3 c. à soupe de sucre 
1 cuillère à soupe d'eau bouillante 
 3 cuillères à soupe de sauce de poisson 1/2 cuillère à soupe de vinaigre 
 
◽️ Légumes marinés 
 
1 carotte 50 g de chou 
1,5 cuillère à soupe de sucre 
1 cuillère à soupe de sucre
 1/5 cuillère à café de sel 
2 cuillères à soupe de vinaigre
 2 cuillères à soupe d'eau
 
◽️ Accompagnement : 
 
Oignon nouveau - 
Huile végétale 
Piment
 #diemnauy #viandegrillée #rizetviande

vendredi 27 mars 2026

Làm thế nào để khỏi già? Comment ralentir le processus de vieillir ?


 Làm thế nào để khỏi già? 

                      Tác giả: Lê Tấn Tài

Khi nào các bộ phận trong cơ thể của con người bắt đầu thoái hóa? Già là một điều không ai tránh khỏi. Hiện nay các viện nghiên cứu y khoa đã cho biết một cách chính xác các bộ phận trong cơ thể của con người bắt đầu thoái hóa từ lúc nào.Các bác sĩ người Pháp đã tìm thấy chất lượng tinh trùng bắt đầu suy thoái từ tuổi 35, bởi thế khi người đàn ông 45 tuổi thì một phần ba số lần mang thai sẽ dẫn đến sảy thai.

Angela Epstein đã viết trong DailyMail, tuổi của các bộ phận trong cơ thể bắt đầu suy thoái như sau:

1./ Não bắt đầu suy thoái lúc 20 tuổi. Khi chúng ta trưởng thành, các tế bào não bị giảm dần. Và não cũng teo nhỏ lại. Khởi đầu con người có 100 tỉ tế bào não, nhưng đến tuổi 20 con số nầy giảm dần, và đến tuổi 40 con người mất mỗi ngày 10.000 tế bào ảnh hưởng rất nhiều đến trí nhớ và có tác dụng rất lớn đến tâm sinh lý người già.

2./ Ruột bắt đầu suy giảm từ tuổi 55. Ruột tốt có sự cân bằng giữa các vi khuẩn có ích và có hại. Vi khuẩn có ích sẽ giảm đi đáng kể sau tuổi 55, đặc biệt ở phần ruột già. Sau 55 tuổi bộ tiêu hóa bắt đầu xấu đi và sẽ gây hại cho các bệnh đường ruột. Táo bón là một bệnh thông thường của tuổi già, cũng như dịch vị từ bao tử, gan, tuyến tụy, ruột non bị suy giảm.

3./ Bọng đái bắt đầu suy thoái từ tuổI 65. Người già thường mất kiểm soát bọng đái. Nó bắt đầu co lại đột ngột, ngay cả khi không đầy. Phụ nữ dễ gặp trục trặc này hơn khi chấm dứt kinh nguyệt. Khả năng chứa nước tiểu của bọng đái một người già chỉ bằng nửa so với người trẻ tuổi, khoảng 2 cốc ở tuổi 30 và 1 cốc ở tuổi 70. Ðiều này khiến người già phải đi tiểu nhiều hơn, và dễ nhiễm trùng đường tiểu.

4./ Vú bắt đầu thoái hóa từ năm 35 tuổi. Khi người đàn bà đến 30 tuổi thì vú mất dần các mô và mở, sự đầy đặn và kích cỡ của bộ vú bị suy giảm. Khi 40 tuổi núm vú bị teo lại và vú thòng xuống

5./ Phổi lão hóa từ tuổi 20. Sụn sườn vôi hóa, lồng ngực biến dạng, khớp cứng ảnh hưởng tới thở, nhu mô phổi giảm đàn hồi, giãn phế nang. Dung tích của phổi bắt đầu giảm dần từ tuổi 20. Ðến tuổi 40 có nhiều người đã bắt đầu khó thở vì các cơ bắp và xương sườn buồng phổi bắt đầu xơ cứng.

6./ Giọng nói bắt đầu yếu và khàn kể từ tuổi 65. Phụ nữ có giọng khàn và nhỏ trong khi đàn ông giọng cao và nhẹ.

7./ Mắt lão hóa từ năm 40 và phần lớn phải mang kiếng, không còn nhìn rõ một vật ở xa. Khả năng tập trung của mắt kém hơn do cơ mắt yếu hơn.

8./ Tim lão hóa từ tuổi 40. Khối lượng cơ tim giảm. Tuần hoàn nuôi cơ tim cũng giảm, suy tim tiềm tàng, huyết áp tăng dần. Sức bơm của tim giảm dần vì các mạch máu giảm sự đàn hồi. Các động mạch cứng dần và bị mở đóng vào các thành mạch. Máu cung cấp cho tim cũng bị giảm bớt. Ðàn ông 45 tuổi và đàn bà 55 dễ bị đau tim.

9./ Gan lão hóa từ năm 70. Chức năng chuyển hóa và giải độc giảm. Tuy nhiên gan là một bộ phận gần như không chịu khuất phục tuổi tác. Người ta có thể ghép gan của một ông già 70 tuổi cho một người 20 tuổi.

10./ Thận lão hóa năm 50. Số đơn vị lọc chất thải khỏi máu bắt đầu giảm xuống ở tuổi trung niên.

11./ Tuyến tiền liệt lão hóa vào năm 50. Hệ thống sinh dục nam gồm có: tinh hoàn và bộ phận sinh dục phụ như đường dẫn tinh, tuyến tiền liệt, tuyến hành niệu đạo, túi tinh và dương vật. Tuyến tiền liệt thường lớn dần theo tuổi tác. Khi tuyến tiền liệt tăng kích thước sẽ ép vào niệu đạo và bàng quang, gây khó khăn cho tiểu tiện. Nó gây nên triệu chứng tiểu ngập ngừng, tiểu nhiều lần, tăng nguy cơ nhiễm trùng tiết niệu và tiểu khó.

12./ Xương lão hóa hóa vào tuổi 35. Cho đến giữa những năm 20 tuổi, mật độ xương vẫn còn tăng. Trẻ em xương lớn rất nhanh, cứ mỗi 2 năm lại thay đổi toàn bộ xương cũ nhưng đến tuổi 35 thì xương đã lão, hiện tượng mất xương bắt đầu như một quá trình già cả tự nhiên.

13./ Răng suy từ tuổi 40. Răng bị hao mòn. Dễ bị bệnh nha chu. Niêm mạc bị teo dần.

14./ Bắp thịt lão hóa từ năm 30. Thông thường bắp thịt khi bị lão hóa thì được tái tạo ngay, nhưng đến tuổi 30 thì tái tạo ít hơn là lão hóa. Ðến tuổi 40, mỗi năm bắp thịt bị sút giảm từ 0.5 đến 2 % . Vì thế người già khó giữ thăng bằng, trở thành chậm chạp, dễ bị ngã và gẫy xương.

15./ Nghe [thính giác] giảm đi kể từ giữa năm 50. Rất nhiều người bị lãng tai kể từ năm 60.

16./ Da suy giảm kể từ năm 20. Chúng ta đã giảm dần việc sản xuất chất keo dính của da từ giữa tuổi 20. Việc thay thế các tế bào chết cũng chậm dần.

17./ Vị giác và khứu giác giảm từ năm 60. Thông thường chúng ta có thể nếm được 100.000 vị trên lưỡi. Các vị này chúng ta chỉ nếm được phân nửa khi già và đến tuổi 60 thì không còn ngửi và nếm một cách chính xác được nữa.

18./ Sinh sản mất khả năng từ năm 35. Khả năng sinh nở của phụ nữ bắt đầu giảm sau tuổi 35, vì số lượng và chất lượng trứng trong tử cung giảm xuống.

19./ Tóc lão hóa từ tuổi 30. Thông thường cứ 3 năm thì tóc cũ sẽ được thay thế toàn bộ tóc mới. Và đến năm 35 tuổi thì tóc không còn đen nhánh nữa mà ngã màu đen xám và rụng dần đi.


Làm thế nào để làm chậm sự lão hóa ?

Già không phải là một bệnh nhưng già tạo điều kiện cho bệnh phát sinh và phát triển; cần chú ý một số đặc điểm sau:

- Người già thường mắc nhiều bệnh cùng một lúc, có bệnh dễ phát hiện, nhưng cũng có bệnh rất kín đáo, tiềm tàng, nguy hiểm.

- Triệu chứng ít khi điển hình, không ồ ạt, không rõ rệt, nên khó chẩn đoán, dễ sai lạc nếu ít kinh nghiệm.

- Khả năng phục hồi sức khỏe sau các trận ốm thường chậm hơn so với người trẻ, nên sau điều trị phải có thời gian an dưỡng.


Một số biện pháp làm giảm tốc độ lão hóa:

Học thuyết âm dương của y học cổ truyền chứng minh con người là một chỉnh thể giữa âm dương, giữa khí và huyết. Luôn luôn thăng bằng với nhau từ trên xuống dưới, từ dưới lên trên, từ trong ra ngoài, từ ngoài vào trong theo một quy luật nhất định, để duy trì sự sống của con người được bền vững dài lâu.


Vì thế muốn giảm tốc độ lão hóa cần phải:

  • Về tư tưởng luôn luôn lạc quan yêu đời, chủ động gạt bỏ những cái làm ảnh hưởng đến bộ não, hạn chế tối đa nỗi cô đơn, giải quyết tốt nhất mối quan hệ xã hội và gia đình, có triết lý sống đúng; phải chú ý cả 3 vấn đề: lẽ sống, lối sống và hành động sao cho khoa học văn minh để loại trừ 7 nguyên nhân gây bệnh của Ðông y là : hỷ, nộ, ưu, tư, bi, kinh, khủng.
  • Muốn được thảnh thơi phải có kiến thức, phải có hiểu biết để nhìn nhận vấn đề sao cho đúng đắn qua báo chí, đài phát thanh, truyền hình để làm chủ được mình và giáo dục cho gia đình, con cháu giảm các nỗi bực dọc và tự chăm lo cho mình.
  • Thường xuyên luyện tập đều đặn về trí tuệ và thể lực như đọc sách báo, nghe đài, xem TV, internet… đồng thời tập thể dục thể thao, đi bộ, tập thở, tĩnh tâm thư giãn, v.v… phù hợp với hoàn cảnh và sức khỏe từng người.
  • Sinh hoạt điều độ, không làm gì quá sức bình thường, giữ gìn trạng thái cân bằng giữa ngủ và nghỉ, giữa ăn và làm, giữa trí óc và chân tay, giữa trong nhà và ngoài trời, giữa lười và chăm, v.v… cũng rất quan trọng.
  • Ăn uống đúng và đủ theo khả năng của mình, không nên nghiện bất cứ thứ gì, hạn chế thịt nhất là mỡ, ăn nhiều rau quả tươi, giảm chất bột, giảm bánh kẹo, bảo đảm cân bằng thức ăn âm và dương, giữ người không béo và cũng không gầy.
  • Nên nhớ con người là giống ăn ngũ cốc, nên thức ăn cho người phải 80% là ngũ cốc còn 20% là rau quả và các thứ khác, không nên ăn quá no, người già rất cần đạm ở đậu tương, vừng lạc, tôm cua, ốc hến…
  • Cần có môi trường sống tự nhiên tốt, phần lớn các cụ sống 100 tuổi trở lên đều ở vùng núi, ở nông thôn còn ở thành phố thì rất ít và gốc cũng không phải thành thị.
  • Hiện nay môi trường sống đang bị tàn phá nghiêm trọng đó là tự hủy hoại mình (chặt cây, phá rừng, chất thải, phân hóa học, thuốc trừ sâu….) đã làm mất đi cảnh thanh bình của thiên nhiên, là điều cũng nên hết sức tránh.


Kiên trì áp dụng 10 bài học về sức khỏe của Nhật Bản, đất nước được mệnh danh là ‘vương quốc của tuổi thọ’ vì có tuổi thọ cao nhất thế giới hiện nay.

 

10 bài học đó là:

- Bớt ăn thịt, ăn nhiều rau

- Bớt ăn mặn, ăn nhiều chất chua

- Bớt ăn đường, ăn nhiều hoa quả

- Bớt ăn chất bột, ăn nhiều sữa

- Bớt mặc nhiều quần áo, tắm nhiều lần

- Bớt đi xe, năng đi bộ

- Bớt phiền muộn, ngủ nhiều hơn

- Bớt nóng giận, cười nhiều hơn

- Bớt nói, làm nhiều hơn

- Bớt ham muốn, chia sẻ nhiều hơn.


Những bài học trên có tác dụng rất lớn đối với những người bị tăng huyết áp, bệnh tim mạch, ung thư dạ dày, viêm gan…

Tóm lại: Biết cách sống, ta có thể làm chậm được quá trình lão hóa, kéo dài được tuổi thọ, có thể điều chỉnh được chiếc đồng hồ sinh học trong con người chúng ta chạy chậm lại, ta cũng có thể giữ bộ máy cực kỳ tinh vi của ta được bền vững lâu dài hơn.


*************************************** 


Comment éviter (ralentir le processus) de vieillir ? (résumé)

Appliquez régulièrement ces 10 conseils de santé japonais, inspirés par le Japon, pays surnommé le « royaume de la longévité » grâce à son espérance de vie parmi les plus élevées au monde.

Ces 10 conseils sont les suivants :

1- Consommez moins de viande et plus de légumes

2- Consommez moins de sel et plus d'aliments acides

3- Consommez moins de sucre et plus de fruits

4- Consommez moins de féculents et plus de produits laitiers

5- Portez des vêtements plus légers et lavez-vous plus souvent

6- Conduisez moins et marchez plus

7- Inquiétez-vous moins et dormez davantage

8- Soyez moins en colère et riez plus

9- Parlez moins et agissez plus

10- Désirez moins et partagez plus.

Ces conseils sont particulièrement bénéfiques pour les personnes souffrant d'hypertension, de maladies cardiovasculaires, de cancer de l'estomac, d'hépatite, etc.

En résumé : en apprenant à bien vivre, nous pouvons ralentir le processus de vieillissement, prolonger notre espérance de vie, réguler notre horloge biologique et préserver plus longtemps la santé de nos systèmes incroyablement complexes. 

jeudi 26 mars 2026

LỄ HỘI TRUYỀN. THỐNG TRƯNG VƯƠNG ngày 22 / 3 / 2026.

                            VỀ TRƯỜNG XƯA. - THĂM THỜI XANH .                                

 BÍCH.  QUY



       Năm nay lễ hội Trưng Vương được tổ. chức rất trang trọng ngay tại trường. Trưng Vương . Sân khấu được dàn dựng rất lớn với chủ đề : 

VỀ TRƯỜNG XƯA. - THĂM THỜI XANH . 

      Các màn trình diiễn quy tụ nhiều diễn viên phần lớn là các  em trưởng thành sau năm l975 và các thế hệ con cháu của các CỤ chúng ta ! Có cả các bậc thầy. về sân khấu dàn dựng. nên các màn trình. diễn rất hay, nhận được nhiều tràng vỗ tay tán thưởng . Sau năm. 75 trường có nhiều nam sinh nên chương trình phong phú hơn không phải đóng giả trai như  thời   trước nữa .  Ngoài thành tích học tập ,  các hoạt động của trường cũng rất phát triển như phát học bổng , gây quỹ , và các hoạt động thiện nguyện như xây cầu, làm nhà, cứu trợ ,...trong đó có sự đóng góp của nhiều tổ chức những người con xa xứ nhưng luôn hướng về Trường  .



       Thời gian trôi mau quá . Lớp các Cụ 63-70 còn được chục Cụ . Cụ nào cũng mặc đẹp, nhiều cụ mặc áo dài xanh . Gặp nhau "tay run ,  mặt xệ , da nhăn nheo, ngực teo, eo nở ". Nhưng có hề gì, cứ. vui, cứ chuyện trò. rôm rả . Bệnh tật gì cứ đẩy hết ra sau lưng . Đến được đây đã là  yêu Trường và cố gắng  lắm rồi . Hầu hết khán giả là các bạn sau niên khoá mình .  Đặc biệt năm nay có bán vé và có phần hộp ăn trưa đầy đủ nên chương trình dài đến khoảng 2 giờ. mới kết thúc.  Các Cụ mình ăn xong thì mỏi lưng buồn  ngủ rồi nên chỉ muốn về  sớm .  Nhìn quanh,  chẳng còn thầy cô nào của mình. Các  thầy cô mới chỉ sấp sỉ tuổi. con mình nhưng các em rất nhiệt tình và. sáng  tạo trong cách dàn dựng, trang trí và tiếp xúc với các Cụ . Vậy nên chúng ta cứ yên tâm là con cháu Hai Bà chỉ có đi lên mà giữ được non sông gấm vóc này thôi .  Vẫn còn. đó NGƯỜI TRƯNG VƯƠNG -  HỒN TRƯNG VƯƠNG nối tiếp nhau .








Lễ hội truyền thống THPT Trưng Vương - Tp. Hồ Chí Minh 22-03-2026

https://www.youtube.com/watch?v=OqDMYh2-GII&t=68s

mardi 24 mars 2026

Journée de fête ÁO DÀI 2026 (22 Mars)





Journée de fête  ÁO DÀI 2026 (22 Mars) a eu lieu au sous sol de l'église 
St Jean Bosco 900 Rue Sherbrooke J1X2S9 (MAGOG)

de 11h à 16h

1- Défilé AIOS DÀI robe traditionnelle Vietnamienne
2-Découvrir la cuisine Vietnamienne
3- Musique chants et danses Vietnamiens



MC  Vân Hoàng


MC Vân Hoàng - MC Thu Phạm


les jeunes Vietnamiennes du Nord- Sud et Centre
































avec Xuân 






temps de découvrir la cuisine Vietnamienne
















bon appétit



Ils ont participé au défilé ÁO DÀI 2026 



















les organisatrices ÁO DÀI 2026 (22 Mars)




musique traditionnelle du VN :groupe folklorique de Montréal






les photographes sont très actifs


défilé ÁO DÀI robe traditionnelle vietnamienne





 
ÁO DÀI 2026







les organisatrices ÁO DÀI 2026  ĐOAN- XUÂN- KIM TRUYỀN 















Remerciements  Xuân- Vân












AU REVOIR

Bonne marche vers Pâques, beau printemps